Galeon "Smok"

Galeon "Smok", znany też jako "galeona Zygmunta Augusta", był pierwszym okrętem wojennym budowanym z przeznaczeniem dla polskiej floty. Nazwa "Smok" jest jedynie domniemana, ponieważ okręt ten miał na dziobie galion w formie głowy smoka. Zamówiony został (razem z dwiema małymi jednostkami pomocniczymi: jednomasztową fregatą i batem) przez króla Zygmunta II Augusta jako zalążek floty.

Okręt zaprojektował i jego budową kierował sprowadzony z Wenecji mistrz budowy okrętów Domenico Zaviazello z pomocnikiem Giocomo Salvadore, a ogólne kierownictwo nad gospodarczą stroną budowy sprawował z ramienia Komisji Morskiej Jan Bąkowski. Stępkę pod budowę położono 21 czerwca 1570 w Elblągu. Prace przerwano na okres zimowy, od 25 listopada 1570 do marca 1571. Okręt zwodowano 14 czerwca 1571. 15 marca 1572 Bąkowski rozliczył rachunki z budowy i w tym okresie Zaviazello opuścił Polskę, lecz nadal prowadzono prace wykończeniowe pod kierunkiem Salvadore. Mimo to, okręt nie został nigdy dokończony, prawdopodobnie z powodu śmierci Zygmunta II Augusta 7 lipca 1572, kiedy to przerwano prace.

Według jednej wersji, galeon ten miał zostać następnie spalony podczas ataku gdańszczan na Elbląg w 1577 roku, jednakże według nowszych ustaleń, galeon został wówczas wycofany w górę rzeki Elbląg i uniknął zniszczenia. Podczas wycofania zrąbano jego maszty. Niewykończony galeon został ostatecznie rozebrany pomiędzy 1584 a 1588 rokiem. Los dwóch zbudowanych jednostek pomocniczych nie jest znany.

Spis treści

edytuj Przybliżone dane techniczne

  • długość: od 30 do 45 m
  • szerokość: 9 m
  • wyporność: ok. 400 t
  • konstruktorzy: weneccy budowniczowie Domenico Zaviazello i Giocomo (Jakub) di Salvadore

Wygląd, dokładne wymiary i wyposażenie okrętu nie są znane. Okręt nie otrzymał przewidywanych dział.

edytuj Plany i modele

edytuj Źródła

edytuj Zobacz też

  • ORP "Smok" - okręt z okresu II RP
  • "Smok" - szkuner pływający po Zalewie Solińskim
Orzeł Marynarki Wojennej
p • d • e
Marynarka Wojenna Rzeczypospolitej Polskiej (MW RP)