Prof. Jacek Woźniakowski (ur. 23 kwietnia 1920 r. w Biórkowie), polski historyk sztuki, pisarz, eseista, publicysta, dziennikarz, edytor, wydawca, tłumacz literatury pięknej, prezydent Krakowa w latach 1990-1991.
Spis treści |
edytuj Rodzina
Prawnuk Henryka Rodakowskiego, wnuk Jana Gwalberta Pawlikowskiego, ojciec m.in. Henryka Woźniakowskiego (zastępcy rzecznika prasowego rządu Tadeusza Mazowieckiego, prezesa wydawnictwa "Znak" w Krakowie), oraz Róży Thun (szefowej Przedstawicielstwa Komisji Europejskiej w Polsce).
edytuj Wywód genealogiczny
| 4. Marcjan Woźniakowski | ||||||
| 2. Henryk Woźniakowski | ||||||
| 5. Maria Rodakowska | ||||||
| 1. Jacek Woźniakowski ur. 1920 | ||||||
| 6. Jan Gwalbert Pawlikowski | ||||||
| 3. Janina Wanda Pawlikowska | ||||||
| 7. Wanda Abramowicz | ||||||
edytuj Biografia
Uczeń szkoły francuskiej w szwajcarskim Fryburgu oraz Gimnazjum Sanatoryjnego Męskiego Dra Jana Wieczorkowskiego w Rabce. Maturę uzyskał w 1938 r. Redaktor szkolnego czasopisma "Szczebioty" (1935-1938), m.in. wspólnie z późniejszym pisarzem i reporterem Lucjanem Konem-Wolanowskim. Ukończył następnie Szkołę Podchorążych Rezerwy Kawalerii w Grudziądzu i odbył praktykę wojskową w 8. Pułku Ułanów (1938-1939). Studiował filologię polską i filozofię na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie, pracę magisterską obronił w 1951 r.
W czasie kampanii wrześniowej 1939 r. ciężko ranny. Był konspiratorem w "Tarczy", później adiutantem komendanta mieleckiego obwodu AK. Po zakończeniu II wojny światowej dziennikarz (debiut w pierwszym numerze Tygodnika Powszechnego), a także kierownik zespołu tłumaczy brytyjskiego tygodnika Foreign Office Głos Anglii (1946-1948). Od 1948 do 1953 r. sekretarz redakcji Tygodnika Powszechnego. Od 1953 r. wykładowca Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, w latach 1980-1990 profesor tej uczelni. Redaktor naczelny miesięcznika "Znak" (1957-1959), założyciel i redaktor naczelny Wydawnictwa "Znak" (1959-1990). Korespondent "Tygodnika Powszechnego" na trzeciej Sesji Soboru Watykańskiego II. Współkonsultant wystawy Romantyzm i romantyczność w sztuce polskiej (Warszawa 1975). Od 1976 r. członek redakcji pisma "Wierchy". Współkomisarz poznańskiej wystawy pt.: Kolor w malarstwie polskim (1978). W latach 1981-1982 wykładał na Uniwersytecie w Toulouse – le Mirail (Francja). Członek Komitetu Obywatelskiego przy Przewodniczącym NSZZ "Solidarność" (1988), uczestnik obrad "Okrągłego Stołu" (1989). Pierwszy prezydent Krakowa wybrany po upadku komunizmu (w latach 1990-1991). W latach (1999-2000) wykładowca Katedry Historii i Kultury Polskiej na Uniwersytecie Hebrajskim w Jerozolimie. Obecnie publikuje cyklicznie swoje wspomnienia (pn. Wspominki i Wypominki) w Zeszytach Literackich.
Był członkiem Związku Literatów Polskich (1956-1983, w tym członkiem Zarządu Głównego 1978-1983 oraz Prezydium Zarządu Głównego 1980-1983). Członek Polskiego PEN -Clubu, AICA (od 1960), Towarzystwa Kursów Naukowych (od 1978). Członek Założyciel Klubów Inteligencji Katolickiej w Krakowie i Warszawie. Członek Papieskiej Rady Kultury, Członek czynny Polskiej Akademii Umiejętności PAU (od 2000); prezes Fundacji Kościelskich (od 1994 r.); Fundator, członek Rady "Fundacji Edukacja dla Demokracji", zasiada też w Radzie Fundatorów Fundacji Rozwoju Demokracji Lokalnej. Członek I kadencji Rady Języka Polskiego (1996-1999), Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej (Lublin). Członek Rady Patronackiej Wyższej Szkoły Europejskiej im. ks. Józefa Tischnera w Krakowie. Wiceprzewodniczący Polskiego Komitetu UNESCO. Przewodniczący Rady Fundatorów Międzynarodowego Centrum Kultury w Krakowie (od 1991). Członek Akademii Europejskiej w Krakowie. Współzałożyciel Fundacji Judaica.
Otrzymał Nagrodę Polskiego PEN – Clubu im. Mieczysława B. Lepeckiego (1974) za Zapiski kanadyjskie, Nagrodę Polskiego PEN – Clubu im. Mieczysława Pruszyńskiego, Złoty Krzyż Zasługi (1974), Nagrodę Fundacji Alfreda Jurzykowskiego w Nowym Jorku (1976), Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1990), Komandorię Legii Honorowej (1995). Doktor honoris causa Katholieke Universiteit w Leuven (Belgia).
edytuj Twórczość
- Zapiski z Kampanii Wrześniowej (Znak 1959; nadbitka z miesięcznika "Znak")
- Laik w Rzymie i Bombaju (Znak 1965)
- Zapiski kanadyjskie (Iskry 1973, 1976; Nagroda Polskiego PEN - Clubu 1973)
- Co siÄ™ dzieje ze sztukÄ…? (PIW 1974)
- Góry niewzruszone (Czytelnik 1974, Znak 1995; nagroda rektora KUL 1975; tłum. niemieckie, Die Wildnis, Suhrkamp Verlag 1987)
- Tatry w poezji i sztuce polskiej. Poeci, wiersze i obrazy (wespół z Michałem Jagiełłą; Wydawnictwo Literackie 1975)
- Czy artyście wolno się żenić? (PIW 1978)
- Åšwieccy (Znak 1987)
- Czy kultura jest do zbawienia koniecznie potrzebna? (Znak 1988)
- Ze wspomnień szczęściarza (Znak 2008, ISBN 978-83-240-1015-8)
edytuj Tłumaczenia (wybór)
- Graham Greene, Sedno sprawy (PIW 1958, liczne wznowienia)
- Graham Greene, Spokojny Amerykanin (liczne wydania)
- Werner Heisenberg, Od Platona do Plancka. Problemy filozoficzne fizyki atomowej ("Znak", nr 1/67)
- Johan Huizinga, Patriotyzm i nacjonalizm w dziejach Europy ("Znak", nr 6/132)
- Susanne K. Langer, Zasady sztuki, zasady twórczości ("Znak", nr 7-8/61-62)
- Clive S. Levis, O wierze upartej ("Znak", nr 1/79)
- William F. Lynch SJ, O szacunku dla rzeczywistości ("Znak", nr 7-8/109-110)
edytuj Inne (wybór)
- Pastorałki Tytusa Czyżewskiego z drzeworytami Tadeusza Makowskiego (druk bibliofilski, reprint wydania Polskiego Towarzystwa Przyjaciół Książki, Paryż 1925; autor posłowia; Znak 1982)
- Dennis Chamberlin, Między wami Polakami (autor wstępu; Znak 1992)
- Arka Noego (autor posłowia; Znak 1994)
edytuj Linki zewnętrzne
- Jacek Woźniakowski, Nie każda kula trafia, Tygodnik Powszechny, "Apokryf" nr 15 w "TP" nr 39/1999
- Wielkie święto Wydawnictwa Znak czyli opowieść o profesorze i złotej rybce, Kraków, 17 czerwca 2000
- Jacek Woźniakowski o początkach i dalszych kolejach wydawnictwa "Znak"
- Magdalena Bajer, Woźniakowscy, Forum Akademickie (Lublin)
- O Jacku Woźniakowskim i dziejach jego rodziny, Woźniakowskich i Pawlikowskich, o ziemiaństwie, o Domu Pod Jedlami w Zakopanem, a też o "Tygodniku Powszechnym" (Gazeta Wyborcza – 28 marca, 4, 11 i 18 kwietnia 1997 r.)
- Teresa Torańska, On był nieśmiały. Rozmowa z Jackiem Woźniakowskim, Gazeta Wyborcza, 11.04.2005
I Rzeczpospolita: Franciszek Wielopolski • Maciej Bajer • Filip Nereusz Lichocki • Michał Wohlman • Maciej Bajer
Polska rozbiorowa: Maciej Bajer • Filip Nereusz Lichocki • Dominik Drdatzki • Józef Gollmayer • Stanisław Kostka Zarzecki • Józef Matecki • Feliks Grodzicki • Józef Walenty Krzyżanowski • Fryderyk Swieceny • Ignacy Paprocki • Fryderyk Tobiaszek • Andrzej Seidler • Józef Dietl • Mikołaj Zyblikiewicz • Ferdynand Weigel • Feliks Szlachtowski • Józef Friedlein • Juliusz Leo
II Rzeczpospolita: Jan Kanty Federowicz • Zdzisław Wawrausch • Witold Ostrowski • Karol Rolle • Władysław Belina-Prażmowski • Mieczysław Kaplicki • Bolesław Czuchajowski • Stanisław Klimecki
Polska Rzeczpospolita Ludowa: Alfred Fiderkiewicz • Stefan Wolas • Henryk Dobrowolski • Marcin Waligóra • Tadeusz Mrugacz • Wiktor Boniecki • Zbigniew Skolicki • Jerzy Pękala • Edward Barszcz • Józef Gajewicz • Tadeusz Salwa
III Rzeczpospolita: Tadeusz Salwa • Jerzy Rościszewski • Jacek Woźniakowski • Krzysztof Bachmiński • Józef Lassota • Andrzej Maria Gołaś • Jacek Majchrowski