12 listopada jest 316. (w latach przestępnych 317.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 49 dni.
| Kalendarium dzień po dniu |
| << | listopad 2008 | >> | ||||
| Pn | Wt | Śr | Cz | Pt | So | Nd |
| 27 | 28 | 29 | 30 | 31 | 1 | 2 |
| 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 |
| 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 |
| 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 |
| 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |
Spis treści |
Święta
- imieniny: Aureliusz, Benedykt, Cibor, Czcibor, Emilian, Gabriel, Izaak, Jan, Jonasz, Jozafat, Konradyn, Konradyna, Krystyn, Kunibert, Marcin, Mateusz, Nila, Nilus, Publiusz, Renat, Renata, Witold i Witolda.
- Polska- Dzień Dada
- Liberia - Dzień Pamięci
- Tajwan - Urodziny Sun Jat-sena
- Timor Wschodni - Dzień Santa Cruz
- Dzień Drwala
Wydarzenia w Polsce
- 1454 - Kazimierz IV Jagiellończyk wydał w Nieszawie statut, na mocy którego wszelkie ważne decyzje państwowe były uzależnione od szlacheckich sejmików.
- 1669 - zerwano po raz pierwszy w dziejach sejm koronacyjny.
- 1922 - pierwsze w historii wybory do Senatu (w wyborach do Sejmu głosowano 5 listopada).
- 1948 - ordynariusz lubelski, ks. bp Stefan Wyszyński, otrzymał nominację na arcybiskupa gnieźnieńskiego i warszawskiego oraz prymasa Polski.
- 1982 - Lech Wałęsa zwolniony z internowania.
- 1989 - Krzyżowa: Msza Pojednania, w której udział wzięli premier Tadeusz Mazowiecki i kanclerz Niemiec Helmut Kohl.
- 2006 - wybory samorządowe, w tym 1. tura bezpośrednich wyborów wójtów, burmistrzów i prezydentów miast.
Wydarzenia na świecie
- 1847 - sir James Young Simpson po raz pierwszy użył do znieczulenia chloroformu.
- 1912 - Lodowiec Rossa (Antarktyda): znaleziono zamrożone ciała Roberta Scotta i jego ekipy.
- 1914 - Turcja wypowiedziała wojnę państwom ententy.
- 1918 - Austria została republiką.
- 1927 - Lew Trocki został wydalony z WKP(b).
- 1933 - Hugh Gray jako pierwszy sfotografował rzekomego potwora z Loch Ness.
- 1942 - II wojna światowa: rozpoczęła się bitwa pod Guadalcanal.
- 1942 - wojska alianckie zdobyły Tobruk.
- 1944 - podczas nalotu bombowców Royal Air Force zatopiono niemiecki pancernik Tirpitz.
- 1948 - Tokio: Międzynarodowy Trybunał Wojskowy dla Dalekiego Wschodu skazał wszystkich oskarżonych japońskich wojskowych za dokonane zbrodnie w czasie II wojny światowej.
- 1956 - Sudan i Tunezja zostały członkami ONZ.
- 1975 - Komory zostały członkiem ONZ.
- 1979 - prezydent Jimmy Carter wstrzymał import ropy naftowej z Iranu w związku z wydarzeniami w amerykańskiej ambasadzie w Teheranie.
- 1980 - NASA: sonda Voyager 1 zbliżyła się do Saturna i wykonała pierwsze fotografie jego pierścieni.
- 1982 - Jurij Andropow wybrany na pierwszego sekretarza radzieckiej partii komunistycznej po śmierci Breżniewa.
- 1990 - książę Akihito został 125. cesarzem Japonii.
- 1991 - masakra w Dili - indonezyjska armia otworzyła ogień do studentów biorących udział w pogrzebie kolegi na cmentarzu Santa Cruz w Dili na Timorze; zginęło 270 osób, zaś 250 uznano za zaginione.
- 1996 - Boeing 747 linii lotniczych Saudi Arabian Airlines i kazachski, towarowy Ił-76 zderzyły się koło Nowego Delhi w Indiach. Zginęło 349 pasażerów i członków załogi.
- 1998 - Daimler-Benz połączył się z Chryslerem, tworząc korporację Daimler-Chrysler.
- 2001 - Airbus A300 linii lotniczych American Airlines rozbił się po starcie z lotniska im. Johna F. Kennedy'ego w Nowym Jorku. Zginęło 260 pasażerów i członków załogi, którzy byli na pokładzie.
- 2004 - pogrzeb Jasera Arafata w jego kwaterze w Ramallah na Zachodnim Brzegu Jordanu.
- 2006 - Osetia Południowa w referendum opowiedziała się za niepodległością od Gruzji.
Urodzili się
- 1648 - Louis-Hector de Callière, francuski polityk, gubernator generalny Nowej Francji (zm. 1703)
- 1715 - Kajetan Sołtyk, polski duchowny katolicki, biskup kijowski i krakowski (zm. 1788)
- 1746 - Jacques Charles, francuski fizyk (zm. 1823)
- 1755 - Gerhard von Scharnhorst, pruski dowódca wojskowy, generał (zm. 1813)
- 1817 - Bahaullah, perski przywódca religijny, założyciel bahaizmu (zm. 1892)
- 1833 - Aleksandr Borodin, rosyjski kompozytor (zm. 1887)
- 1840 - Auguste Rodin, francuski rzeźbiarz (zm. 1917)
- 1842 - Franciszka Siedliska, błogosławiona, polska zakonnica, założycielka nazaretanek (zm. 1902)
- 1842 - John William Strutt, baron Rayleigh, brytyjski fizyk, laureat Nagrody Nobla (zm. 1919)
- 1850 - Michaił Czigorin, rosyjski szachista (zm. 1908)
- 1866 - Sun Jat-sen, chiński polityk, prezydent Chin (zm. 1925)
- 1877 - Marcin Bay-Rydzewski, polski aktor (zm. 1952)
- 1881 - Maximilian von Weichs, baron, niemiecki dowódca wojskowy, 2 Armii i Grupy Armii B (zm. 1954)
- 1882 - Giuseppe Antonio Borgese, włoski pisarz (zm. 1952)
- 1885 - Jan Kwapiński, polski polityk, prezydent Łodzi, minister przemysłu i handlu, wicepremier (zm. 1964)
- 1891 - Władysław Bortnowski, polski dowódca wojskowy, generał, dowódca Armii Pomorze (zm. 1966)
- 1898 - Leopold Okulicki, polski dowódca wojskowy, generał, komendant główny AK (zm. 1946)
- 1898 - Henryk Sucharski, polski dowódca wojskowy, dowódca obrony Westerplatte (zm. 1946)
- 1901 - Juliusz Gardan, polski reżyser filmowy (zm. 1944)
- 1902 - Jan Marcin Szancer, polski grafik, scenograf, malarz, rysownik (zm. 1973)
- 1903 - Stefan Klonowski, polski publicysta, tłumacz (zm. 1980)
- 1903 - Jack Oakie, amerykański aktor (zm. 1978)
- 1904 - Jacques Tourneur, francuski reżyser filmowy (zm. 1977)
- 1910 - Kurt Hoffmann, niemiecki reżyser filmowy (zm. 2001)
- 1916 - Jerzy Harald, polski kompozytor, twórca muzyki filmowej (zm. 1965)
- 1917 - Jo Stafford, amerykańska piosenkarka (zm. 2008)
- 1919 - France Štiglić, słoweński reżyser filmowy (zm. 1993)
- 1920 - Richard Quine, amerykański aktor, reżyser filmowy (zm. 1989)
- 1922 - Lou Blackburn, amerykański puzonista, dyrygent
- 1922 - Tadeusz Borowski, polski pisarz (zm. 1951)
- 1922 - Kim Hunter, amerykańska aktorka (zm. 2002)
- 1922 - Mieczysław Zajfryd, polski ekonomista, polityk, minister komunikacji
- 1923 - Aleksy Antkiewicz, polski bokser, wicemistrz olimpijski (zm. 2005)
- 1924 - Kazimierz Witkiewicz, polski aktor
- 1925 - Liliana Czarska, polska aktorka
- 1928 - Wanda Bojarska, polska aktorka
- 1929 - Stanisław Bejger, polski polityk, minister-kierownik Urzędu Gospodarki Morskiej
- 1929 - Rołan Bykow, rosyjski aktor, reżyser filmowy (zm. 1998)
- 1929 - Michael Ende, niemiecki pisarz (zm. 1995)
- 1929 - Grace Kelly, amerykańska aktorka, księżna Monako (zm. 1982)
- 1930 - Romuald Drobaczyński, polski reżyser filmowy
- 1930 - Henryk Gajewski, polski pisarz
- 1930 - Aleksandra Koncewicz, polska aktorka
- 1933 - Borislav Ivkov, serbski szachista, arcymistrz
- 1934 - Charles Manson, amerykański muzyk, przestępca, przywódca sekty, która zabiła Sharon Tate
- 1934 - Vavá, brazylijski piłkarz, reprezentant Brazylii, mistrz świata (zm. 2002)
- 1937 - Stanisław Kasprzysiak, polski pisarz, tłumacz
- 1937 - Richard Truly, amerykański astronauta
- 1937 - Mirosława Wyszogrodzka, polska aktorka
- 1938 - Władysław Szuszkiewicz, polski kajakarz, medalista olimpijski (zm. 2007)
- 1939 - Krystyna Królówna, polska aktorka
- 1943 - Björn Waldegård, szwedzki kierowca rajdowy, zwycięzca Rajdu Safari, mistrz świata
- 1944 - Booker T. Jones, amerykański muzyk zespołu Booker T. and the MG’s
- 1945 - Neil Young, kanadyjski gitarzysta, wokalista zespołów: Buffalo Springfield i Crosby, Stills, Nash and Young
- 1947 - Patrice Leconte, francuski reżyser filmowy
- 1951 - Andrzej Rogalski, polski piłkarz (zm. 2007)
- 1952 - Mirosław Konarowski, polski aktor
- 1954 - Marek Chlanda, polski rysownik, grafik, rzeźbiarz, performer
- 1956 - Barbara Ciruk, polska dziennikarka, polityk, poseł na Sejm RP
- 1961 - Nadia Comăneci, rumuńska gimnastyczka sportowa, mistrzyni olimpijska
- 1966 - Andrzej Majewski, polski pisarz, aforysta
- 1966 - Anette Norberg, szwedzka curlerka, mistrzyni olimpijska
- 1966 - David Schwimmer, amerykański aktor
- 1970 - Tonya Harding, amerykańska łyżwiarka figurowa, wicemistrzyni świata
- 1970 - Craig Parker, nowozelandzki aktor
- 1975 - Jarosław Strzała, polski aktor
- 1976 - Damian Kurasz, polski gitarzysta zespołu Stachursky
- 1976 - Mirosław Szymkowiak, polski piłkarz, reprezentant Polski
- 1978 - Marcin Marten, polski raper zespołu Kaliber 44
- 1982 - Anne Hathaway, amerykańska aktorka
- 1983 - Michał Kwiatkowski, polski piosenkarz
Zmarli
- 607 - Bonifacy III, papież (ur. ?)
- 1035 - Kanut Wielki, król Anglii, Norwegii i Danii (ur. 996/997)
- 1094 - Duncan II, król Szkocji (ur. ok. 1060)
- 1434 - Ludwik III Andegaweński, książę Andegawenii, książę Kalabrii (ur. 1403)
- 1572 - Grzegorz Chodkiewicz, wojewoda kijowski i witebski, hetman wielki litewski (ur. 1513)
- 1595 - Sir John Hawkins, angielski żeglarz, admirał (ur. 1532)
- 1623 - Jozafat Kuncewicz, święty, polski duchowny unicki, bazylianin, arcybiskup połocki, męczennik (ur. ok. 1580)
- 1738 - Teodor Potocki, polski duchowny katolicki, biskup chełmiński i warmiński, prymas Polski, sekretarz królewski (ur. 1664)
- 1757 - Colley Cibber, angielski dramaturg, aktor (ur. 1671)
- 1793 - Jean Sylvain Bailly, francuski astronom, polityk (ur. 1736)
- 1857 - Manuel Oribe, urugwajski polityk, prezydent Urugwaju (ur. 1792)
- 1893 - Aleksander von Bach, baron, austriacki polityk, minister spraw wewnętrznych (ur. 1813)
- 1912 - José Canalejas Méndez, hiszpanii polityk, premier Hiszpanii (ur. 1854)
- 1925 - Roman Statkowski, polski kompozytor, pedagog (ur. 1859)
- 1936 - Stefan Grabiński, polski pisarz (ur. 1887)
- 1937 - Zbigniew Uniłowski polski pisarz (ur. 1909)
- 1943 - Andrzej Trzebiński, polski pisarz (ur. 1922)
- 1947 - Emmuska Orczy, angielska pisarka pochodzenia węgierskiego (ur. 1865)
- 1948 - Umberto Giordano, włoski kompozytor (ur. 1867)
- 1949 - Walter Buch, niemiecki prawnik, działacz nazistowski, zbrodniarz wojenny (ur. 1893)
- 1955 - Alfréd Hajós, węgierski pływak, lekkoatleta, piłkarz, mistrz olimpijski (ur. 1878)
- 1967 - Stanisław Adamski, polski duchowny katolicki, biskup katowicki (ur. 1875)
- 1969 - Iskander Mirza, pakistański polityk, prezydent Pakistanu (ur. 1899)
- 1972 - Rudolf Friml, amerykański kompozytor, pianista pochodzenia czeskiego (ur. 1879)
- 1973 - Wacław Stachiewicz, polski dowódca wojskowy, generał, pisarz (ur. 1894)
- 1978 - Tadeusz Fijewski, polski aktor (ur. 1911)
- 1981 - William Holden, amerykański aktor (zm. 1918)
- 1981 - Tadeusz Waczkowski, polski aktor (ur. 1919)
- 1982 - Jan Ciszewski, polski dziennikarz, komentator sportowy (ur. 1930)
- 1982 - Dorothy Round Little, brytyjska tenisistka, mistrzyni Wimbledonu i Australia Open (ur. 1908)
- 1984 - Stanisław Baliński, polski pisarz (zm. 1899)
- 1986 - Erich Koch, niemiecki działacz nazistowski, zbrodniarz wojenny, gauleiter Prus Wschodnich (ur. 1896)
- 1988 - Primo Conti, włoski malarz (ur. 1900)
- 1988 - Tomasz Sikorski, polski kompozytor, pianista (ur. 1939)
- 1989 - Dolores Ibárruri Gómez, hiszpańska polityk, organizatorka Komunistycznej Partii Hiszpanii (ur. 1895)
- 1990 - Jerzy Bober, polski pisarz, krytyk teatralny (ur. 1920)
- 1994 - Wilma Rudolph, amerykańska lekkoatletka, sprinterka, mistrzyni olimpijska (ur. 1940)
- 1996 - Vytautas Žalakievičius, litewski reżyser filmowy (ur. 1930)
- 1997 - Andrzej Soroczyński, polski reżyser filmów dokumentalnych (ur. 1932)
- 1999 - Konrad Petzold, niemiecki reżyser filmowy (ur. 1930)
- 2001 - Anthony Miles, angielski szachista, arcymistrz (ur. 1955)
- 2003 - Jonathan Brandis, amerykański aktor (ur. 1976)
- 2003 - Tony Thompson, amerykański perkusista zespołów: Chic i Power Station (ur. 1954)
- 2004 - Usko Meriläinen, fiński kompozytor, dyrygent (ur. 1930)
- 2004 - Ziemowit Jacek Pietraś, polski politolog, prawnik, profesor Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej (ur. 1943)
- 2004 - Stanisław Skalski, polski lotnik, generał, as myśliwski, dowódca Dywizjonu 317 (ur. 1915)
- 2005 - Madhu Dandavate, indyjski polityk (ur. 1924)
- 2006 - Adam Schaff, polski filozof (ur. 1913)
- 2007 - Jadwiga Gosławska, polska aktorka (ur. 1912)
- 2007 - Stanisław Kardaś, polski lekkoatleta, płotkarz (ur. 1926)
- 2007 - Ira Levin, amerykański pisarz (ur. 1929)
- 2008 - Stanisława Grabska, polska teolog, publicystka, plastyk (ur. 1922)
- 2008 - Mitch Mitchell, brytyjski perkusista zespołu The Jimi Hendrix Experience (ur. 1947)
- 2008 - Stanisław Stefan Paszczyk, polski trener lekkoatletyki, działacz sportowy, polityk, dyplomata, prezes PKOl (ur. 1940)
- 2008 - Marian Zimałek, polski duchowny katolicki, biskup sandomierski (ur. 1931)
Wspomnienia i święta Kościoła katolickiego
- św. Astrik
- św. Benedykt z Benevento
- św. Cadwalader
- św. Cumian
- św. Cunibert
- św. Emilian Cucullatus
- św. Jozafat Kuncewicz
- św. Lebuin
- św. Livinus
- św. Machar
- św. Nil starszy